PRISHTINË, 7 tetor 2026 – Kosova ka zgjedhur presidenten e re të vendit, Justina Shiroka-Pulën, pas një procesi të shoqëruar me negociata intensive politike dhe përplasje rreth çështjeve që lidhen me drejtësinë dhe të ardhmen e institucioneve.

Shiroka-Pula u zgjodh në orët e para të 7 tetorit, duke marrë 81 vota nga deputetët e Kuvendit të Kosovës. Zgjedhja e saj erdhi në prag të përfundimit të afatit kushtetues për zgjedhjen e presidentit, duke shmangur shpërndarjen e Kuvendit dhe organizimin e zgjedhjeve të reja parlamentare.

Marrëveshja mes Lëvizjes Vetëvendosje, e udhëhequr nga kryeministri Albin Kurti, dhe Partisë Demokratike të Kosovës, e drejtuar nga Bedri Hamza, hapi rrugën për kandidaturën e saj dhe për përfundimin e ngërçit politik.

Kush është Justina Shiroka-Pula?

Justina Shiroka-Pula është ekonomiste, profesoreshë universitare dhe një emër me përvojë në institucionet publike të Kosovës. E lindur në Prishtinë në vitin 1953, ajo ka ndërtuar një karrierë të gjatë në fushën akademike, politikë dhe administratë.

Ajo ka përfunduar studimet në Fakultetin Ekonomik të Universitetit të Prishtinës dhe më pas ka vijuar studimet pasuniversitare në Zagreb. Gjatë karrierës së saj akademike, ka punuar në Universitetin e Prishtinës, ku ka ushtruar edhe detyra drejtuese në fushën e menaxhimit dhe informatikës.

Në dhjetor të vitit 2025, Shiroka-Pula u bë gruaja e parë që mori drejtimin e Akademisë së Shkencave dhe të Arteve të Kosovës.

Përvoja e saj përfshin edhe angazhimin politik. Nga viti 2008 deri më 2011, ajo shërbeu si ministre e Energjisë dhe Minierave, ndërsa nga viti 2011 deri më 2014 ishte deputete e Partisë Demokratike të Kosovës.

Me zgjedhjen e saj, Shiroka-Pula bëhet presidentja e tretë grua në historinë e Kosovës, pas Atifete Jahjagës dhe Vjosa Osmanit.

Marrëveshja politike shmangu zgjedhjet e reja

Zgjedhja e presidentes erdhi pas një periudhe të gjatë mosmarrëveshjesh mes partive politike, të cilat e kishin vështirësuar arritjen e shumicës së nevojshme në Kuvend.

Sipas raportimeve, kandidatura e Shiroka-Pulës u bë e pranueshme për palët pas negociatave mes Vetëvendosjes dhe PDK-së. Ajo mori 81 vota, vetëm një më shumë se minimumi prej 80 votash që kërkohej në raundin përkatës të votimit.

Dështimi për zgjedhjen e presidentit brenda afatit kushtetues do të rrezikonte shpërndarjen e Kuvendit dhe mbajtjen e zgjedhjeve të parakohshme, duke e futur vendin në një tjetër proces zgjedhor pas muajsh të tërë pasigurie politike.

Megjithatë, marrëveshja që mundësoi zgjedhjen e saj u shoqërua edhe me një çështje të debatueshme: ndryshimet ligjore që prekin Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë, të cilat gjykojnë rastet e krimeve të luftës të lidhura me ish-pjesëtarë të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Protesta dhe debat rreth Gjykatës Speciale

Procesi politik u zhvillua në një atmosferë të tensionuar, ndërsa në Prishtinë u mbajtën protesta kundër vendimeve gjyqësore ndaj ish-udhëheqësve të UÇK-së dhe në mbështetje të ndryshimeve të kërkuara në legjislacionin që rregullon funksionimin e Dhomave të Specializuara.

Përpara votimit për presidentin, Kuvendi miratoi ndryshime në ligjin për Dhomat e Specializuara. Mbështetësit e ndryshimeve kanë kërkuar kufizimin e kompetencave të gjykatës, ndërsa kritikët kanë ngritur shqetësime lidhur me ndikimin e mundshëm në pavarësinë e drejtësisë dhe në detyrimet ndërkombëtare të Kosovës.

Gjatë protestave pati edhe përplasje me policinë. Forcat e rendit përdorën gaz lotsjellës dhe ujë me presion për të shpërndarë demonstruesit, ndërsa u raportuan persona të lënduar.

Çështja e Gjykatës Speciale mbetet një nga temat më të ndjeshme politike në Kosovë, pasi lidhet drejtpërdrejt me luftën e viteve 1998–1999, përgjegjësinë penale individuale dhe mënyrën se si trajtohen pretendimet për krime lufte.

Çfarë roli do të ketë presidentja e re?

Edhe pse posti i presidentit në Kosovë ka kryesisht karakter përfaqësues, ai mbart kompetenca të rëndësishme kushtetuese dhe diplomatike. Presidentja përfaqëson shtetin brenda dhe jashtë vendit, luan rol në marrëdhëniet me partnerët ndërkombëtarë dhe është komandante supreme e Forcës së Sigurisë së Kosovës.

Analistët e cituar nga mediat ndërkombëtare e kanë cilësuar zgjedhjen e Shiroka-Pulës si një kompromis politik të nevojshëm për zhbllokimin e institucioneve. Megjithatë, marrëveshja nuk nënkupton domosdoshmërisht se dallimet mes partive politike janë zgjidhur.

Një nga sfidat kryesore të presidencës së re do të jetë bashkëpunimi me qeverinë dhe partitë opozitare, veçanërisht në çështjet e politikës së jashtme dhe koordinimit institucional.

Zgjedhja e Justina Shiroka-Pulës i dha fund një faze të rëndësishme të ngërçit politik, por zhvillimet e ardhshme do të tregojnë nëse ky kompromis do të sjellë stabilitet më të qëndrueshëm për institucionet e Kosovës.

Qëndroni të informuar, pa zhurmë.